ในปัจจุบันปฏิเสธไม่ได้เลยว่าเรากำลังก้าวไปสู่โลกใบใหม่ ใบที่กำลังดีกว่าเดิม ทั้งเรื่องการจัดการสภาพแวดล้อม และการใช้ชีวิต ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับบริบทต่าง ๆ ก็เปลี่ยนไปในทางที่ดีขึ้น มนุษย์เริ่มคำนึงถึงสิ่งต่างๆ รอบตัวมากขึ้น เจเนอเรชั่นใหม่ ๆ เริ่มมีบทบาท และ เทคโนโลยีเองก็ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต ส่วนสำคัญที่ช่วยให้การพัฒนาโลกของเรา และเป็นพลังอยู่เบื้องหลังการสรรค์สร้างเทคโนโลยีหรือสิ่งใหม่นั่นก็คือ พลังงานที่หล่อเลี้ยงการเป็นไปของโลกใบนี้ พลังงานที่เหมาะสมกับปัจจุบันจึงเป็นพลังงานสะอาดที่ไม่ทำลายระบบนิเวศน์

ประเทศไทยเห็นถึงความสำคัญของการพัฒนาพลังงานควบคู่ไปกับการพัฒนาโลก พลังงานแสงอาทิตย์จึงเข้ามามีบทบาทในประเทศไทยมากขึ้น เพราะประเทศไทยกำลังหันมาพึ่งพาตนเอง ลดการนำเข้าพลังงานจากต่างประเทศ ด้วยความก้าวหน้าของนวัตกรรมใหม่ ๆ ทำให้พลังงานแสงอาทิตย์มีราคาที่ถูกลง สามารถใช้งานได้ยาวนาน และมีประสิทธิภาพมาก พลังงานแสงอาทิตย์จึงเริ่มนับถอยหลังสู่การเป็นพลังงานหลักที่สามารถช่วยส่งเสริมการสร้างสรรค์โลกใบใหม่ของเราได้อย่างยั่งยืน
 


วันนี้ทาง TCDC CONNECT ได้สัมภาษณ์วิศวกรไฟฟ้า บริษัทแสงมิตรอิเล็กทริคผู้เชี่ยวชาญด้านการออกแบบแสง และติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ “โครงการเสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงานตามยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี ด้วยเทคโนโลยีพลังงานแสงอาทิตย์พร้อมระบบกักเก็บพลังงานประสิทธิภาพสูง สำหรับหน่วยงานในสังกัดโรงเรียนนายร้อยตำรวจ” โดยโครงการนี้ เริ่มต้นด้วยการมองเห็นความสำคัญของการพัฒนาพลังงานแสงอาทิตย์ เพื่อแทนที่การผลิตพลังงานแบบเดิมที่ใช้น้ำมัน ซึ่งในวันนี้ทางทีมวิศวกรจะมาเล่าเบื้องหลังความสำเร็จ อุปสรรค และแนวโน้มของพลังงานแสงอาทิตย์ในประเทศไทยให้ได้ฟังกัน 

 

กระบวนการติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ต้องทำอย่างไร ? 

“โครงการติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ ‘Solar roof’ เริ่มจากการสำรวจพื้นที่ว่าพื้นที่นั้นติดตั้งได้ไหม? แล้วต้องติดอย่างไร? เป็นหลังคาประเภทไหน? ออกแบบและติดตั้ง พร้อมทำระบบ Monitoring”

 

 

โครงการนี้มีจุดเด่นอย่างไร ?

“โครงการเรามีการติด Sensor Pyranometer, Ambient temperature เพื่อเอาข้อมูลมาโชว์ที่ระบบ Monitoring ว่าวันนี้ความเข้มแสง อุณหภูมิใต้แผง อุณหภูมิรอบ ๆ ภายในแผง และ มอเตอร์แต่ละตัวผลิตได้เท่าไหร่?  สามารถเลือกดูข้อมูลได้ในแต่ละอาคาร และแต่ละตัวได้ สามารถคำนวณแล้วนำมาใส่ในตัวโปรแกรมเพื่อเอาไว้วิจัย พัฒนา ตรวจสอบได้ว่าติดโซลาร์เซลล์แล้วลดคาร์บอนได้เท่าไหร่ ประหยัดไปได้แล้วเท่าไหร่?”

มีข้อจำกัดทางด้านโครงสร้างหรือหลังคาเดิมไหม ? 

“ถ้าเป็นเหล็กสามารถติดได้ทั้งหมด ถ้าเป็นเมทัลชีทของโรงงงานอุตสาหกรรมไม่มีปัญหา ในส่วนของบ้านพักอาศัยหากมีอายุการใช้งานของหลังคาเป็นระยะเวลานาน เกิน 10 ปีขึ้นไป และโครงสร้างเป็นไม้จะไม่ค่อยแข็งแรงเท่าไหร่”

 

กระบวนการออกแบบระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์เป็นอย่างไร ? 

“เมื่อสำรวจเสร็จเรียบร้อย ก็เข้าสู่การออกแบบแผงว่า อาคารนี้มีจำนวนแผงเท่าไหร่? เช่น มีทั้งหมด 7 อาคาร เราทำการออกแบบเป็นภาพรวมว่า กำลังการผลิตไม่น้อยกว่า 800 กิโลวัตต์ ก็คำนวณจำนวนแผง 1 แผงมี 320 วัตต์ นำ (800 X 1,000) ÷ 320 ก็จะได้จำนวนแผง แต่เวลาติดจริงอาจจะมากกว่านี้ เพราะว่าต้องออกแบบด้วยจำนวนสปริงแต่ละแผง เมื่อออกแบบเสร็จ ก็ขออนุมัติใช้งานวัสดุกับทางโครงการ”

 

ขั้นตอนการติดตั้งมีความยุ่งยากไหม ? ต้องดูแลเยอะหรือเปล่า ? ”

“โดยขั้นตอนการติดตั้ง เราต้องติดตั้งตัว Mounting (โครงสร้างรองรับแผงโซล่าเซลล์) ก่อนให้เสร็จทุกอาคาร จากนั้นดำเนินการติดตั้งตัวแผงโซลาร์เซลล์ พร้อมเดินสายไฟ ติดตั้งอุปกรณ์แปลงไฟฟ้า มีการติดตั้ง Relay เพื่อป้องกันไฟย้อนออกไปที่สายส่ง พอเสร็จแล้วก็ทำการทดสอบระบบว่าทำได้จริงตามที่ออกแบบไว้ไหม? และมีเทรนนิ่งอบรมให้เจ้าหน้าที่ผู้ใช้งาน ส่วนขั้นตอนการดูแลรักษาไม่ยุ่งยาก คือ ต้องทำความสะอาดฝุ่นที่เกาะอยู่บนแผง ขึ้นอยู่กับแต่ละพื้นที่รอบทำความสะอาดอยู่ที่ 1-2 เดือน ส่วนอุปกรณ์ไฟฟ้าอื่น ๆ ก็มีรับประกัน และมีอายุการใช้งานอยู่แล้ว” 

 

ระบบนี้คุ้มจริงไหม ใครทำได้บ้าง ? 

“ในโรงงานอุตสาหกรรมมีการติดตั้งเป็นจำนวนมาก โดยโรงงานเครื่องจักรจะทำงานตลอด 24 ชั่วโมง ช่วงกลางวัน ใช้ไฟมากอยู่แล้ว พอติดโซลาร์เซลล์จะคุ้มทุน และคืนทุนเร็ว ประมาณ 5 ปี ค่าไฟตอนกลางวันสามารถตัดพีคของการไฟฟ้าได้ด้วย ค่าไฟก็จะลดลง”

“ถ้าเป็นบ้านก็มีโครงการ ‘Solar rooftop’ รับซื้อคืน 1 บาท 68 สตางค์ ดีกว่าติดโซลาร์เซลล์ตามบ้านปกติ ช่วงที่เค้ารับซื้อขายไฟ มันก็จะดีในส่วนนึง ถ้าไฟเหลือจากการใช้งานเรายังขายได้”

 

เมืองไทยร้อนแบบนี้ แสงพอผลิตไฟฟ้าหรือไม่ ?  

“ต้องแยกระหว่างอากาศร้อนกับความเข้มแสง โซลาร์เซลล์ไม่ชอบอากาศร้อน แต่ชอบความเข้มแสงเยอะ ถ้าอากาศร้อนจะผลิตพลังงานได้น้อย มันชอบอากาศเย็น ๆ แต่ความเข้มแสงมาก แต่ของเมืองไทยเฉลี่ยทั้งปีพลังงานที่ได้ยังสูงอยู่ ปกติแล้วแดดที่ค่าเฉลี่ยประมาณวันละ 4-5 ชั่วโมง ภาคใต้แสงแดดจะน้อยกว่าภาคอื่นๆ หนึ่งวันได้ 2-3 ชม. ทำโซลาร์ฟาร์มจะไม่คุ้ม”

 

ถ้าสนใจติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ ต้องคำนึงถึงอะไรบ้าง ? 

“อันดับแรกคือ ใช้ไฟตอนกลางวันเยอะหรือไม่ ?  เพราะว่าโซลาร์เซลล์ทำงานเฉพาะตอนกลางวัน ตอนที่มีแดด สามารถแปลงไปใช้ได้ทันที ซึ่งอุปกรณ์ก็มีให้เลือกหลากหลาย อยู่ที่ว่าเราจะเลือกแบบไหนที่เหมาะกับบ้านของเรา และมีพื้นที่หลังคาได้เยอะขนาดไหนและต้องการประหยัดเท่าไหร่”

 

คำถามสุดท้าย อยากฝากอะไรถึงคนที่สนใจมาใช้ระบบผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ ?

“เมืองไทยเหมาะสมที่จะติดตั้งโซลาร์เซลล์ที่สุดแล้ว ความเข้มแสงได้ แต่ร้อนหน่อยก็ไม่เป็นไร ตลอดทั้งปีพลังงานที่ได้ยังสูงอยู่ พื้นที่หลังคาเป็นพื้นที่ที่ใช้งานฟรีอยู่แล้ว ติดโซลาร์เซลล์ก็เกิดประโยชน์ขึ้น การคืนทุนเร็วขึ้น บ้านคืนทุนประมาณ 7 ปี โรงงาน 5 ปี”

ด้วยการเข้าถึงง่ายขึ้น ประสิทธิภาพที่ดีขึ้น ค่าใช้จ่ายที่น้อยลง ทำให้ไม่ว่าใครก็สามารถเป็นส่วนหนึ่งที่ขับเคลื่อนการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ได้ ไม่ว่าจะเป็นบ้านพักอาศัย บริษัท หรือโรงงานอุตสาหกรรม ก็สามารถเป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยโลกใบนี้ได้

และสำหรับใครที่สนใจนวัตกรรมการออกแบบสินค้าและบริการด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ เราขอเชิญคุณมา ‘ล่า’ แสงอาทิตย์ในรูปแบบของตนเอง พร้อมสร้างสรรค์โลกใบใหม่ไปพร้อมๆ กัน วันที่ 1 ตุลาคม 2563 ในงานนิทรรศการ “Solarland ล่า ท้า แสง สู้อนาคต” นิทรรศการที่จะให้ให้คุณเห็นภาพความเป็นอยู่แห่งอนาคต ด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานแห่งการขับเคลื่อนอนาคต 

เรียบเรียงโดย กนกวรรณ คุรุสวัสดิ์